Şizotipal Kişilik Bozukluğu

A. Aşağıdakilerden beşinin (ya da daha fazlasının) olması ile belirli, genç erişkinlik döneminde başlayan ve değişik koşullar altında ortaya çıkan, bilişsel ya da algısal çarpıklıkların ve alışılagelmişin dışında daavranışların yanı sıra yakın ilişkilere girebilme becerisinde azalma ile kendini gösteren, toplumsal kişilerarası yetersizliklerin olduğu sürekli bir örüntü:
(1) referans fikirleri (referans hezeyanlarını kapsamaz)
(2) davranışları etkileyen ve kültürel değerlerle uyumlu olmayan acayip inanışlar ya da büyüsel düşünce (örn. batıl inanç, “gaipten haberverme” ye inanma, telepati ya da “altıncı his” ; çocuklarda ve ergenlerde saçma sapan düşlemler ya da bunlar üzerine düşünüp durmalar)
(3) olağan dışı algısal yaşantılar, bunlar arasında bedensel illizyonlar vardır.
(4) acayip düşünüş biçimi ve konuşma (örn. belirsiz, çevresel, mecazi, aşırı ayrıntılı ya da basmakalıp )
(5) kuşkuculuk ya da paranoid düşünce
(6) uygunsuz ya da kısıtlı duygulanım
(7) acayip, alışılagelmişin dışında ya da çok kendine özel davranış ya da görünüm
(8) birinci derece akrabalar dışında yakın arkadaşların ya da sırdaşların olmaması
(9) yakından tanımakla azalmayan aşırı toplumsal anksiyete, kendisi hakkında olumsuz yargılardan çok paranoid korkular bu bozukluğa eşlik etme eğilimi taşır
B. Sadece Şizofreni, Psikotik Özellikler Gösteren bir Duygudurum Bozukluğu, Başka bir Psikotik Bozukluk ya da bir yaygın Gelişimsel Bozukluğun gidişi sırasında ortaya çıkmaktadır.
Not: Şizofreninin başlangıcından önce tanı ölçütleri karşılanıyorsa, “Premorbid” sözcüğünü ekleyiniz, örn. “Paranoid Kişilik Bozukluğu (Premorbid)”.

Şizoid Kişilik Bozukluğu

A. Aşağıdakilerden dördünün (ya da daha fazlasının) olması ile belirli, genç erişkinlik döneminde başlayan ve değişik koşullar altında ortaya çıkan, sürekli, toplumsal ilişkilerden kopma ve başkalırıyla birlikte olunan ortamlarda duyguların anlatımında kısıtlı kalma örtüsü:
(1) ailenin bir parçası olmadığı gibi, ne yakın ilişkilere girmeyi ister, nede yakın ilişkilere girmekten zevk alır
(2) hemen her zaman tek bir etkinlikte bulunmayı yeğler
(3) başka biriyle cinsel deneyim yaşamaya karşı varsa bile çok azdır
(4) alsa bile çok az etkinlikten zevk alır
(5) birinci derece akrabaları dışında yakın arkadaşları ya da sırdaşları yoktur
(6) başkalarının övgü ya da eleştirilerine karşı ilgisiz görünür
(7) duygusal soğukluk, kopukluk ya da tekdüze bir duygulanım gösterir
126
B. Sadece Şizofreni, Psikotik Özellikler Gösteren bir Duygudurum Bozukluğu, başka bir Psikotik Bozukluk ya da bir yaygın Gelişimsel Bozukluğun gidişi sırasında ortaya çıkmamaktadır ve genel tıbbi bir durumun doğrudan fizyolojik etkilerine bağlı değildir.
Not: Şizofreninin başlangıcından önce tanı ölçütleri karşılanıyorsa, “Premorbid” sözcüğünü ekleyiniz, örn. “Paranoid Kişilik Bozukluğu (Premorbid)”.

Paranoid Kişilik Bozukluğu-

A. Aşağıdakilerden dördünün (ya da daha fazlasının) olması ile belirli, genç erişkinlik döneminde başlayan ve değişik koşullar altında ortaya çıkan, başkalarının davranışlarını kötü niyetli olarak yorumlayıp sürekli bir güvensizlik ve kuşkuculuk gösterme:
(1) yeterli bir temele dayanmaksızın başkalarının kendisini sömürdüğünden, aldattığndan ya da kendisine zarar verdiğinden kuşkulanır
125
(2) dostlarının ya da iş arkadaşlarının kendisine olan bağlılığı ya da güvenilirliği üzerine yersiz kuşkuları vardır
(3) söylediklerinin kendisine karşı kötü niyetli kullanılacağından yersiz yere korktuğundan ötürü başkalarına sır vermek istemez
(4) sıradan sözlerden ya da olaylardan aşağılandığı ya da gözdağı verildiği biçiminde anlamlar çıkartır
(5) sürekli kin besler, yani onur kırıcı davranışları, haksızlıkları ya da görmezlikten gelinmesini bağışlamaz
(6) başkalarınca anlaşılabilir olmayan bir biçimde, karakterine ya da itibarına saldırıldığı kanısına varır ve öfkeyle ya da karşı saldırı ile birden tepki gösterir
(7) haksız yere karısının/kocasının ya da cinsel eşinin sadakatsizliğiyle igili kuşkulara sık sık kapılır
B. Sadece Şizofreninin, Psikotik Özellikler Gösteren bir Duygudurum Bozukluğunun ya da başka bir Psikotik Bozukluğun gidişi sırasında ortaya çıkmaktadır ve genel tıbbi bir durumun doğrudan fizyolojik etkilerine bağlı değildir.
Not: Şizofreninin başlangıcından önce tanı ölçütleri karşılanıyorsa, “Premorbid” sözcüğünü ekleyiniz, örn. “Paranoid Kişilik Bozukluğu (Premorbid)”.

Belirlenmemiş

Uyum Bozukluğunun özgül alt tiplerinden biri olarak sınıflandıramayan psikososyalsters etkenlerine karşı gösterilen uyumsuz tepkiler (örn. fizik yakınmalar, toplumdan uzaklaşma, işte ya da okulda ketlenme)
kodlama notu: Çok eksenli dağerlendirmede stres etkeninin niteliği Eksen IV ‘ te gösterilebilir (örn. Boşanma).

Davranım Bozuklukları ile Giden

Önde gelen görünümü, başkalarının haklarına saldırı ya da yaşına uygun önemli toplumsal ve kuralları bozma (örn. okuldan kaçma, yıkıp dökme, pervasızca araba kullanma, kavga dövüş etme, yasal yükümlülüklerini yerine getirmeme) gibi davranım bozukluğu olduğunda

Trikotillomani

A. Göze çarpar derecede saç kaybı ile sonuçlanacak derecede kişinin kendi saçını tekrar tekrar yolması.
B. Saç yolma öncesinde ya da bu davranışa karşı koyma girişiminde bulunduğu sırada giderek artan bir gerginlik duyumnun oluşması.
C. Saç yolarken haz alma, doyum bulma ya da rahatlama sağlama.
D. Bu bozukluk, klinik açıdan belirgin bir sıkıntıya ya da toplumsal, toplumsal mesleki alanlarda ya da önemli diğer işlevsellik alanlarında bozulmaya neden olur.
122
312.30 Başka Türlü Adlandırılamayan Dürtü kontrolü Bozukluğu
Bu kategori, herhangi özgül bir Dürtü Kontrol Bozukluğu için tanı ölçütlerini karşılakayan dürtü kontrol bozuklukları ya da bu elkitabınındiğer bölümlerinde tanımlanan dürtü kontrolü bozukluğu özellikleri gösteren diğer mental bozukluklar (örn. Madde Bağımlılğı, bir Parafili ) içndir.